Prema pravoslavnom crkvenom kalendaru, Srpska pravoslavna crkva i njeni vernici danas proslavljaju praznik posvećen rano hrišćanskom svetitelju, a u narodu su duboko ukorenjeni praznični sveti mucenik andrej stratilat obicaji koji se strogo poštuju radi zdravlja i napretka čitave porodice. Ovaj slavni rimski oficir službovao je u Siriji tokom trećeg veka za vreme vladavine cara Maksimilijana, gde je zbog svoje nepokolebljive pravednosti i hrabrosti imenovan za glavnog vojnog zapovednika, odnosno vojvodu. Pre nego što je primio zvanično sveto krštenje, Andrej se tajno ispovedao kao vernik i pred sudbonosnu bitku sa Persijancima pozvao je svoje vojnike da prizovu u pomoć ime Isusa Hrista, nakon čega je izvojevana čudesna pobeda.
Svedočanstvo o strašnom stradanju u jermenskim gorama
Istorijsko žitije iz crkvenih hronika
„Kada se pobedonosni vojvoda vratio u Antiohiju, zavidnici ga optužiše pred carskim namesnikom da ispoveda hrišćansku veru. On ne negira optužbu, već i sam potvrdi da je verni sledbenik Hristov, zbog čega završi u tamnici. Ugled koji je imao u narodu poplaši cara koji naredi da ga potajno ubiju. Saznavši za to, Andrej se povuče sa vernom vojskom na jermensku planinu Tavros, gde ih stiže carska potera i pobi ih do poslednjeg dok behu u molitvi. Prihvativši učenje Isusovo, vojnici nisu želeli da se brane već se mirno prepustiše mučeničkoj sudbini.“
➡️ SVETI MUČENICI MIRON I PATROKLO DONOSE MIR U DOM! Pogledajte narodna verovanja o vremenu i tradiciju koju propisuje pravoslavna crkva!
Na mestu gde su se izlili potoci krvi svetih mučenika odmah se pojavio izvor lekovite vode za koju se vekovima veruje da isceljuje od svake teške bolesti i slabosti. Episkop Petar je potajno došao sa svojim ljudima i časno sahranio postradale ratnike na tom svetom mestu, čime je sačuvano večno svedočanstvo o njihovoj žrtvi. Zbog ovog čuda, stari narodni običaji i verovanja kažu da na današnji dan valja otići do hrama i zapaliti sveću za zdravlje dece i ostalih članova porodice. Ukoliko se svecu obratite iskreno i čista srca, veruje se da će molitve biti uslišene i dom zaštićen.
Današnji praznik nosi i snažnu poruku o važnosti mira i uzdržavanja od svakog sukoba sa bližnjima, po ugledu na vojnike koji su odbili da podignu mač u svoju odbranu. U ruralnim krajevima se veruje da jutarnja molitva pred ikonom ovog svetitelja donosi duhovno smirenje i stabilnost unutar domaćinstva pred nastupajuću jesen. Obavezno se proveri crkveni kalendar kako bi se porodica podsetila na važnost negovanja hrišćanskih vrlina i međusobnog praštanja, a dan valja provesti u krugu porodice bez obavljanja teških fizičkih poslova u polju ili kući.
Česta pitanja o prazniku Svetog Andreja Stratilata
Kada se prema crkvenom kalendaru slavi Sveti Andrej Stratilat?
+
Srpska pravoslavna crkva i vernici ovaj praznik obeležavaju svakog 1. septembra po starom, odnosno 14. septembra po novom kalendaru, kao dan sećanja na veliko stradanje sirijskog vojvode.
Šta se prema verovanju pojavilo na mestu pogibije mučenika?
+
Na planini Tavros, na mestu gde je posečeno svih 2.523 vojnika zajedno sa Andrejem, izbio je izvor lekovite vode za koju se verovalo da ima čudotvornu moć i isceljuje od bolesti.
Kako se pravilno pomoliti svetitelju za zaštitu dece?
+
Običaj nalaže da se ode u crkvu čim se ustane ujutru, upali sveća i pred ikonom očita tiha i iskrena molitva čista srca, namenjena zdravstvenoj zaštiti najmilijih.
Urednik za veru, tradiciju i kulinarske recepte
Žaklina Lalić
